Okyanusları aşıp, havuzlarda boğulmayın

1 Temmuz 2019

Yazan: Peg Rosen

Arka bahçede havuz keyfi sizlere ve çocuklarınıza ne büyük yaz mutlulukları vaat eder. Ama aynı zamanda çevik ve korkusuz ufaklıkları tehlikelere karşı büyük bir sorumlulukla da sizi baş başa bırakıyor. Peg Rosen tarafından kaleme alınan bu yazı, sizlere boğulma olaylarından çocukları koruyabilmek için neler yapabileceğinize dair sizleri aydınlatacak.

Yüze yakın konuk… Oraya buraya koşuşan ve birbirleriyle kaynaşmakta olan çok sayıda yumurcak… Bir yanda çalan müzikler… Güvenlik bariyeri olmayan bir havuzun bu görüntüye eşlik ettiğini düşünün. Böyle bir kurgu her ebeveyni huzursuz edebilecek potansiyeller barındırıyor. Ama San Francisco’nun banliyölerinde geçtiğimiz yaz gerçekleşen bir parti, heyecandan korkuya dönüştü. O partiye konuk olarak katılan Debbie Haderle “Partiyi düzenleyen ev sahibi cankurtaran dahi tutmuştu. diyor. “Çocuklar yüzüyorlardı ve anne-babalar, margaritalarını yudumluyorlardı.” Eğlence, dans pistine taşındığında cankurtaranın kendini dansın ritminle kaptırdığını görür görmez paniğe kapıldı. (Haderle, ev sahibinin kendisine tüm çocukların sudan çıktığını söylediğini ekliyor.)

Ama bu üç çocuklu anne, aldığı cevaptan tatmin olmadı. Çünkü kalabalık bir yazlıkta bir kadının küçük oğlunun yüzme havuzunda nasıl boğulduğuna dair bir haberi pür dikkat okumuş ve hafızasına kazımıştı. Yazıda, anne tüm ebeveynlere yüzme havuzunda kimse olmasa dahi orada görevlendirilmiş cankurtaranların havuzda sürekli gözlem yapmalarını öneriyordu. Huzursuzluk içinde Bayan Haderle havuza gitti. Bir de ne görsün? İki yaşındaki bir çocuk suyun kenarına yaklaşmak için çırpınıyordu! Hemen çocuğu kaptı, havuzdan dışarı çıkardı. “O sırada annesi çıldırmış vaziyetteydi, oğlunun kollarımda güvende olduğunu görür görmez gözyaşlarına boğuldu ve yanımıza koştu.” Anne bana dedi ki, “Oysa biraz önce ona dondurma almak üzere sıraya girmiştik. Kaşla göz arası ortalıktan kaybolmuş!”

Boğulma, bir külah çikolatalı dondurmayı söylemek ve almak arası kadar çok kısa sürede gerçekleşebilir. Boğulmanın önüne geçmek için tüm bildiklerimize rağmen, Birleşik Devletler’deki Hastalık Kontrolü ve Engelleme Merkezleri verilerine  göre, ülkedeki kasıtsız  kazalardan ölüm sebepleri arasında boğulma, 1-4 yaş grubu çocuklar arasında hala birinci sırada, 5-9 yaş grubu çocuklar arasında ise motorlu araç kaynaklı kazaların ardından ikinci sırada. Her yıl 700 çocuk hayatını kaybediyor ve havuzlarda, okyanuslarda, göllerde, nehirlerde, jakuzilerde hatta su kovalarındaki kazalardan kaynaklı ölümcül olmayan yaralanma vakalarının sayısı ise 6 binden fazla. Ancak, 1-4 yaş aralığındaki çocukların yarısından fazlasının boğulma vakaları, evlerdeki yüzme havuzlarında meydana geliyor.

Evet, havuzlar bırakınız sadece çocukların bizlerin de keyif aldığımız yerler. Ama hepimiz biliyoruz ki suyun sağı solu belli olmaz.

Bir çocuğu daha boğulmaktan uzak tutmak için işte yapabileceklerimiz:

Boğulma gerçeği hakkında çocuğunuzla konuşun 

Korkunç ve üzücü olduğunu bilsek de, boğulma gerçeği ebeveynler olarak çocuklarımızla ve birbirimizle konuşmalarımızın bir parçası olmak zorunda. Hughes haklı olarak bir çelişkiye dikkat çekiyor: “Ebeveynler uyku rutinleri, araba koltukları ve en iyi mobil telefon uygulamalarını konuşacak zaman buluyorlar. Ama çocuklarımızın hayatına saniyeler içinde kast edebilen 1 numaralı tehdit hakkında sus pus oluyoruz.”  Boğulmanın aileleri, mevsimden ve günden bağımsız olarak nasıl da darmadağın edebileceğine dikkat çeken hikâyeleri sosyal medya hesaplarınızda paylaşın. Çocuklarınızın güvende olması için neler yapmayı planladığınızı paylaşın.

Eğer bulunduğunuz çevrede boğulma ya da ölümcül olmayan boğulma tecrübesi yaşandıysa, bu konuları diğer ebeveynlerle paylaşın ve daha iyi havuz güvenliği düzenlemelerinin yürürlüğe girmesi için bu tecrübelerin çevrenize ve başkalarına yaşattıklarından faydalanın.

Önemli bir konu daha: Aynı zamanda çocuklarınızla su güvenliğinin tüm bakış açılarını konuşun. Çocuk boğulmalarının yaklaşık yüzde 70’i çocuklar yüzmüyorken gerçekleşiyor; komşunun bahçesine meraktan dolayı geçebiliyorlar, oyun zamanında kilitli olmayan arka kapıdan öbür bahçeye sızabiliyorlar ya da daha kötüsü yağmur suyuyla dolmuş çocuk havuzuna düşebiliyorlar.  ABD’nin Yüzme Vakfı’nın himayesinde, yüzme öğrenmenin önemine odaklı “Make a Splash” girişiminin yönetimiyle sorumlu Tina Dessart, çocuklara suyun arabalar kadar tehlikeli olabileceğini öğretmemiz gerekiyor” diyor. Dessart ayrıca “Çocuklara yanlarında yetişkin yokken caddeyi geçmelerinin tehlikeli olduğunu nasıl anlatıyorsanız suyun içine girerken ya da suyun yanından geçerken yanlarında yetişkin olmasının ne kadar önemli olduğunu açık açık anlatın” önerisinde bulunuyor.

Su gözlemcilerinin öneminde ısrarcı olun

Herkes bir şeyler izlerken aslında hiç kimse hiçbir şeyi izlemiyor olabilir. Bu yüzden güvenlik örgütleri ebeveynlere ve evde görevli bakıcılara grup yüzme durumlarında “su gözleme görevini” sırayla yerine getirmelerini öneriyor. Bu görevi hafife almayın; zor durumda kalınabilir ve yardımınız öyle bir durumda hayati önem taşıyabilir. “Su gözlemcisi” etiketi taşıyan bir şey giyin, nöbete sizden sonra geçecek ebeveynlere o giysiyi verin. Arkadaşlarınızla halk havuzunda ya da plajda buluştuğunuzda, görevli cankurtaran olsa dahi, olur da ihtiyaç duyulur diye  çantanızda her zaman bir kart bulundurmanızda fayda var. Geçen yaz gerçekleşmiş havuz partisi kazasından sonra su gözlemcisi kartını taşımaya başlayan Haderle, bu tür bir kartlı kordonu boynunda taşımanın ona ve herkese kendisinin görevde olduğunu ve onunla acil durumlar dışında kimsenin konuşmaması gerektiğini hatırlatıyor.

Aynı zamanda stres halindeki çocuğun nasıl bir ifadeye girdiğini görmek de önemli. Sıklıkla başları yana yatmış vaziyette, suda dikey pozisyonda çocuklar sessizce ve hızla boğulma geçirir. Filmlerde gördüklerinizin aksine, bir çocuk nadiren çırpınır, kollarını sallar ya da imdat çığlığı atar. İyi bir su gözlemcisi olmak iyi bir cankurtaran olmak gibidir. Washington Üniversitesi, Seattle’da Pediatrist Profesör olan Dr. Linda Quan , “Çocuk ufak bir aksaklık yaşıyor olduğunda dahi müdahale etmeye hazır olun. Böylece boğulmaya uğramanın önüne geçersiniz.” diyor.

Telefonunuzu bir kenara koyun

Cankurtaranlar birazdan betimleyeceğimiz görüntüleri o kadar sık anlatıyorlar ki… Amerikan Kızıl Haçı için su ve havuz ürün yöneticisi olan Josh Rowland; “Ebeveynler ya da evdeki bakıcılar, havuzun kenarında dolaşır, çocuklara sığ noktalarda durmalarını söylerler ve ardından hemen telefonlarına gömülürler” diyor. En azından, gözlemlenmeyen çocuklara cankurtaranlar veya diğer yetişkinlerce göz kulak olunabiliyor. Ama çocuklar sessizce su yüzeyinin üzerinden kayıp saniyeler içinde-hem de Instagram’a bir paylaşım yaptığınız süre kadar kısa sürede – boğulabiliyor. Size telefonunuzu evinizde bırakmanızı elbette önermiyoruz. Tam aksine, olur da acil yardım için ihtiyacınız olur diye  telefonunuzun şarjı dolu olmalı ve telefonunuz yakınınızda olmalı. Telefonunuzu acil olmadıkça kullanmamanız, oyun, video, haber gibi bulunduğunuz ortamda sizi kilitleyebilecek mobil telefon / tablet unsurlarından elinizi eteğinizi çekme önerinizi bir düşünün diyoruz.

Güvenlik bariyerleri konusunu ciddiye alın

Uzmanlar bir havuzun çevresinde 4 cepheli güvenlik bariyeri kullanılmasını önerse de, Birleşik Devletler’de yasal olarak bu zorunlu değil. 2018’de ülkenin en katı havuz güvenliği yasalarından birini yürürlüğe sokan California eyaletinde bile her yeni ya da tadilat geçirmiş havuzun sahipleri, yasalarda tanımlanmış boğulmayı engelleme amaçlı yedi güvenlik özelliklerinden en azından ikisini yerine getirme zorunluluğu, mevzuata sokulmuştur. Ancak, dört cepheli güvenlik bariyeri seçeneklerden yalnızca biri. Her eyaletin dört cepheli güvenlik bariyerini, tırmanılamaz havuz çitlerini zorunlu tuttuğu Avustralya’da yasanın yürürlüğe girmesini takiben 2011’den 2015’e havuz boğulması kaynaklı ölümlerin yarı yarıya azalması önemle not almamız gereken bir veri. Başka bir deyişle, yasa olsun ya da olmasın, bir havuzunuz varsa bu havuzun dört cepheli güvenlik bariyerine sahip olmasını öneriyoruz. Çocuklarınızın potansiyel oyun arkadaşlarının anne-babalarıyla tanıştığınızda onlara gayrimenkullerinde havuzları olup olmadığını – ve varsa- bu havuzun kendi kendini kilitleyen bir geçide sahip olup olmadığını sorun. Onlarda dört cepheli güvenlik bariyeri yoksa o evde havuz keyfini şimdiden unutun.

Yüzme derslerini bir sağlık önceliği olarak görün.

Suya yakın bir yerde yaşamıyor olsanız bile, çocuğunuz er ya da geç suyla tanışacak. Yüzme kurslarına devam etmek, kimsenin “kesinlikle” boğulmayacağı anlamına gelmiyor. Ancak Amerikan Pediatristler Akademisi ( AAP) yaptığı güncel bir bildirisinde, 1-4 yaş arası çocuklarda yüzme derslerinin faydalı olabildiğini bildirdi.  Bu bildiriyi kaleme alan grup olan Yara, Şiddet ve Zehirlenmeleri Önleme ile ilgili AAP Konseyi’nin başkanı olan Dr. Ben Hoffman, yüzme derslerine başlamanın doğru zamanının çocuğun duygusal ve fiziki hazırlığına bağlı olduğunu dile getiriyor. Bunun çocuğunuz için ne anlama geldiğinden emin değilseniz, pediatristinize danışın. Daha sonra zamanı geldiğinde bu konuyu derhal gündeminize alın.

Koruma önlemleri alın

Oyun odanızın içi kasırga vurmuş gibi mi görünüyor? Çok önemli değil. Takılmayın. Ancak bir havuzunuz varsa bu konuda havuzunuzun donanımlı olması için detaycı olmaktan vazgeçmeyin. Su temiz ve berrak olduğunda, yüzeyin altında ne olduğunu gözlemlemek daha kolaydır. Ayrıca sudan kaynaklı hastalıklara karşı riski azaltmış olursunuz. Yüzme zamanı sona erdiğinde meraklı çocukların ilgisini çekebilecek, su üstünde yüzen ve dikkat çeken tüm oyuncakları ve yüzen halkaları toplayın ve bir yerde istifleyin. Havuzunuzun üzerinde potansiyel olarak ölümcül balçık birikmesini engellemek için pompa edinmelisiniz ve düzenli olarak bakımını yapmalısınız, can simidi, yüzen halka, cankurtaran kancası gibi teçhizatı havuzunuzun bulunduğu yere yakın olarak, aynı yerde bulundurmalısınız.

Havuz hizmetleri konusunda çözüm odaklı olun

Çocuk boğulmalarını önlemeye yönelik çalışmalar yapan, su içinde ve su çevresinde etkin destek veren Abbey’s Hope Hayır Vakfı’nın Yönetici Direktörü Alan Korn’un havuz bakımıyla ilgili olarak siz okurlarımıza önerileri şöyle: “Sezon gelip havuzunuzu kullanıma açtığınızda, alanında sertifikalı bir profesyonelden havuz güvenlik örtüsünün sorunsuz çalışıp çalışmadığını, elektrikli cihazların güvenli şartlarda olup olmadığını, havuz güvenlik bariyerinin sapasağlam olup olmadığını, kendinden kilitlenen havuz geçitlerinde hasar olup olmadığını kontrol etmesini isteyin.” Hizmet sağlayıcınızdan gevşek vidaları kontrol edip sıkmasını, mayoların ve saçların takılıp yüzen kişilerin hayatını riske sokabilecek köşeleri tadilattan geçirmesini talep edin. Yerinde olmayan ve/veya kaybolmuş drenaj kapaklarının olup olmadığını kontrol etmek de önemdedir. Korn’a göre olması gereken yerin dışında havuz içinde dolaşan bir drenaj kapağı yüzme havuzunda veya termal tesislerde yüzen kişilerin hayatlarını tehlikeye atabilir vücuttan dökülen saç / tüy gibi parçaları biriktirebilir.

Acil yardım planınızı hazır tutun

Temel yaşam desteği (CPR- Kardiyopulmoner Resüsitasyon /kalp masajı) kaidelerini bilmek ve acil yardım yetkililerini beklemeksizin ivedilikle harekete geçmek, yaşam ve ölüm arasında gidip gelen kazazede ya da kalbi duran bir kişi için büyük fark yaratır. Çevrenizdeki ebeveynlerle birlikte ilk yardım desteği eğitimine kaydolun veya bu yetkinliği öğrenmek için uzman desteği alın. Sudan çıkarılma sonrası bir çocuk, temel yaşam desteğine ihtiyaç duymasa bile, onun akciğerlerine su kaçması sağlığı için bir tehdit unsuru olabilir. Dr. Smith, “Öksürük, bitkinlik ya da nefes alış/verişler olup olmadığını izleyin. Herhangi bir sorununuz varsa acil yardım hattını arayın.”  tavsiyesinde bulunuyor.

Havuzun ötesinde başka tehlikeli unsurları da düşünün

Bir çocuk ne yazık ki 5 santimetrelik derinlikteki sudan daha az birikintide bile boğulma riski taşımaktadır. En küçükler için kullanılabilecek havuz dahi sürekli kontrol ve bakım gerektirir, kullanılmadığında da etraftan kaldırılmalıdır. Büyük ve şişme havuzlar küçük çocuklar için cezbedici görünse de, içlerinde büyük su hacmi tutabilme kapasiteleri yüzünden çocuklar için tehdit teşkil eder. Pediatrics adlı yayında basılan bir araştırma 5 yaş altı çocukların boğulma vakalarının %11’inde bu tür havuzların sorumlu olduğunu ortaya koyuyor. Evinizde bu tür havuzlardan varsa, güvenlik bariyeriyle tüm cephelerden onu çevrelemeniz, kullanmadığınız zamanlarda onun üzerini kapamanız, yüzme zamanı sona erdiğinde basamak ya da merdivenlerini kaldırmanız öneriliyor.

ÇOCUKLAR ANNE-BABALARINDAN ÖĞRENİR!

 Çocuğunuzun daha iyi bir yüzücü olmasına yardımcı olun

Çocuğunuzun yüzme derslerine ihtiyaç duyduğunu biliyorsunuz. Fakat dersleri arasında, ileride suda daha fazla güvenle ve yetkin yüzebilmesi için siz neler yapabilirsiniz? Çocukların özgüveni olan yüzücüler haline gelmesine katkıda bulunan dedike bir program olan IM programını kullanan Michael Phelps Vakfı’nın yüzme hocası Cathy Bennett’in sizlere değerli önerileri var. Phelps ’in özel bir etkinliğinden adını alan bu dedike program (IM – Individual Medley / Bireysel Derleme) Kızlar & Erkekler Kulübü üyelerine ve dünya çapındaki özel olimpiyat atletlerine su güvenliği dersleri ve sportif aktiviteler üzerine dersler veriyor.

Banyo zamanından faydalanın

Küvet/ jakuzi bebeğinizi ya da küçük çocuğunuzu suya alıştırmak için ideal yerlerdir. Ama onu bir saniye bile olsun yalnız başına bırakmayın!  Nazikçe onu sırtüstü suya, su altında suyun kulaklarına dokunmasını sağlamak için yatırın. Aynı zamanda bir kap ya da tas yardımıyla başının ardından ılık suyu yavaş yavaş dökerek sonra da yüzünü suyla temas ettirerek, onun suya alışmasını sağlayabilirsiniz. Yürüme ya da okul öncesi evredeki çocuğunuzda ise küvetteki suyun biraz daha derin olmasında sakınca yok. Karnına doğru onu döndürerek bir timsah ya da kaplumbağa gibi suda hareket etmesini, suyun altına dalarak balıklar gibi hareket etmesine yardımcı olun. Hem su üzerinde yüzme pratiği yapmış olur, hem de kıvrılarak, başını geriye atarak ve rahatlayarak eğlencenin tadını çıkarma ile tanışmış olur. Bennett , “Sırtüstü suda kalmanın çocukların öğrenmesi gereken ilk su becerilerinden birisi olması gerektiği” düşüncesini paylaşıyor. “Çocuğunuz suda bitkin ya da huzursuz ise, bu pozisyon onun nefes almasına ve rahatlamasına yardımcı olabilir” diyor.

Farklı su türleri konusunda onu bilgilendirin.

Bir gölün, okyanusun, nehrin, derenin, gölün, göletin veya bataklığın yanından geçerken çocuğunuzun gördüklerinin alışık olduğu havuzlara hiç de benzemediğini ona anlatın. Ona havuz tabanının sert ve tahmin edilebilir bir taban olduğunu ancak doğal su birikintilerinin / akıntılarının kumlu zeminli mesela balçıklı, akışkan, taşlı / kayalı ve kaygan olabileceğini, deniz paletleri gerektirebileceğini ona anlatın. Onun farkında bile olmadan, okyanuslarda ya da nehirlerdeki güçlü akıntıların onu sürükleyebileceğini ve yüzme deneyimini güçleştirebileceğini onun erken evrelerde öğrenmesinde fayda var.

Ona başarması için gerekli alanı ve fırsatı sağlayın.

Çocuğunuz yedi yaşından küçükse ya da özgüvenli bir yüzücü henüz olmadıysa, onunla yakın temasta yüzmeyi seçin- ama ellerini tutmadan… Bennet’e göre yapmanız gereken, onun suyun beden üzerindeki basıncını tecrübe etmesini sağlamanız. Havuzun sığ bir köşesindeki şişme deniz halkasını almak üzere oraya açılmasını özendirerek, havuzun köşesinden kollarınıza atlamasına teşvik ederek, merdivenleri ya da basamakları kullanmaksızın suya atlamasını önererek onun su tecrübesini bir eğlenceye dönüştürebilirsiniz.

-Emily Elveru